Drzewo sąsiada zasłania światło. Co mogę zrobić?

Bez słońca nie ma życia! Dlatego o odpowiednią dawkę witaminy D – witaminy słońca zadbaj w szczególności w okresie jesienno-zimowym. Dzięki temu zagwarantujesz sobie dobrą kondycję organizmu oraz lepsze samopoczucie fizyczne i psychiczne.

Dostrzegając znaczący wpływ promieniowania słonecznego na nasze życie, przyjmuje się, że pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi powinny mieć zapewnione oświetlenie dzienne, dostosowane do jego przeznaczenia, kształtu i wielkości.

Czas nasłonecznienia

Pokoje mieszkalne powinny mieć
zapewniony czas nasłonecznienia wynoszący co najmniej 3 godziny w dniach równonocy w godzinach 7:00–17:00. Z tym, że w mieszkaniach wielopokojowych powyższe wymagania muszą być spełnione przynajmniej dla jednego pokoju.

Czasami zdarza się jednak, że drzewo sąsiada zasłania nam światło i tym samym ogranicza wymagany czas nasłonecznienia. Co w takiej sytuacji możemy zrobić?

Na początek kilka przydatnych pojęć

Zanim przejdziemy do regulacji prawnych przyjrzyjmy się kilku pojęciom, które pomogą lepiej zrozumieć omawianą materię. 

• Immisje 

  Są to negatywne oddziaływania na sąsiednie nieruchomości. Immisjami określa się najczęściej działania podejmowane przez właściciela na jego własnym gruncie, które zakłócają korzystanie z gruntu sąsiada. Immisje dzielą się na materialne i niematerialne. Te pierwsze polegają na przenikaniu na grunt pewnych sił lub cząsteczek, np. hałasu. Z kolei immisje niematerialne – to oddziaływanie na sferę psychiki człowieka. W kontekście braku dostępu do słońca będziemy mieć do czynienia z immisjami niematerialnymi, które mogą szkodliwie wpływać na zdrowie człowieka, czy też zwierzęta domowe lub rośliny.

• Przeciętna miara 

  Jest to granica uwzględniająca kilka czynników m.in. przeznaczenie nieruchomości oraz stosunki miejscowe. Jej oceny dokonuje się z punktu widzenia nieruchomości, a nie subiektywnych odczuć właściciela. Przeciętna miara powinna być obiektywna, jednakże z racji tego, że dotyczy sfery psychiki człowieka, niekiedy wymaga uwzględnienia pewnego pierwiastka subiektywnego, dlatego przy jej ocenie należy przyjąć stanowisko przeciętnego człowieka. 

  Niemiej jednak ustalenie – czy została przekroczona przeciętna miara? Zależy przede wszystkim od okoliczności konkretnego przypadku.

  Dlatego nie każde ograniczenie dostępu do światła słonecznego będzie przesłanką naruszającą dobra osobiste i będzie uzasadniało zasadność interwencji sądu.

Zgodnie z art. 144 Kodeksu cywilnego „Właściciel nieruchomości powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymywać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych.”

Gdy drzewa ograniczają dostęp do światła słonecznego

Jednakże jeśli okaże się, że drzewa na sąsiedniej nieruchomości są na tyle gęste i wysokie, przez co odcinają lub znacznie ograniczają dostęp do promieni słonecznych w naszym mieszkaniu, co negatywnie oddziałuje na naszą sferę fizyczną czy też psychiczną możliwa jest ochrona dóbr osobistych.

Gdy zostaną naruszone dobra osobiste

W przypadku powyższej sytuacji możliwe jest żądanie zaniechania immisji. Podstawę żądania stanowić może kilka artykułów Kodeksu Cywilnego.

Zgodnie z art. 24 Kodeksu cywilnego – „Ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania…”

Z kolei art. 222 Kodeksu Cywilnego podaje – „Przeciwko osobie, która narusza własność w inny sposób aniżeli przez pozbawienie właściciela faktycznego władztwa nad rzeczą, przysługuje właścicielowi roszczenie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i o zaniechanie naruszeń.”

Jest to tzw. „roszczenie negatoryjne”, którego funkcją jest ochrona prawa własności. Roszczenie to uprawnienia właściciela do skutecznego sprzeciwu wobec bezprawnej ingerencji w jego prawo własności.

Drzewo sąsiada zasłania światło. Co mogę zrobić?

1. Najpierw dialog

Nawet jeśli ograniczenie dostępu do światła jest na tyle znaczne, że istnieje podstawa do wystąpienia do sądu z powództwem, to jednak pamiętajmy, że czasami zwykła rozmowa z sąsiadem (do której w pierwszej kolejności zachęcam) może przynieść pożądany rezultat. Jest wtedy szansa, że zaoszczędzimy sobie sporo cennego czasu i niepotrzebnych nerwów.

2. Gdy rozmowa okaże się bezskuteczna…

Wtedy jedynym wyjściem będzie sądowe rozwiązanie sporu przy pomocy wskazanych powyżej podstaw prawnych.

Gałęzie z drzewa sąsiada przedostają się na moją działkę

Natomiast jeżeli problemem są przedostające się gałęzie i to one odcinają dostęp do światła dziennego – polecam zajrzeć do moich wcześniejszych artykułów:

Znajdziesz tam odpowiedzi m.in. na pytania:

• co mogę zrobić, gdy owoce lub gałęzie z drzewa sąsiada przedostają się na moją działkę?
• czy mogę zrywać owoce sąsiada, które zwisają na moją działkę?

Na koniec jeszcze raz pamiętajmy – bez słońca nie ma życia!

Wszystkim czytelnikom życzę jak najwięcej słońca! Łapcie promienie i ładujcie akumulatory pozytywną energią!

W razie pytań dotyczących opisywanej problematyki – zachęcam do pozostawienia komentarza :-)

Źródła:

1. Gniewek E., Machnikowski P. (red.), Kodeks cywilny. Komentarz, wyd. 9, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2019.
2. Załuski M. (red.), Kodeks cywilny. Komentarz, wyd. 1, Wydawnictwo C.H. Beck, 2019.
3. Osajda K. (red.), Kodeks cywilny. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, wyd. 25, 2020.
4. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 7 czerwca 2019 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, tj. Dz. U. z 7 czerwca 2019, poz. 1065.

Zdjęcia:

Pinterest.com (data dostępu: 3 października 2020 r.).